Thứ hai, 10/08/15

Nghiên cứu đề xuất cơ chế chính sách Nhà nước mua kết quả nghiên cứu khoa học


Nhằm thể chế hóa nghị quyết của Đảng về phát triển KH&CN, Luật KH&CN sửa đổi và các văn bản dưới luật đã được ban hành. Trong đó các cơ chế tài chính sẽ phải tháo gỡ đồng bộ một số vấn đề vướng mắc như: xây dựng kế hoạch hàng năm, đổi mới phương thức tổ chức thực hiện (xác định nhiệm vụ, tuyển chọn, định giá nghiệm thu, bổ sung các nội dung chi cho phù hợp với đặc thù KH&CN, công bố kết quả nghiên cứu)… đặc biệt là thí điểm cơ chế nhà nước sẽ đứng ra mua sản phẩm KH&CN của các nhà khoa học. Ngày 31/7/2015 tại Viện Chiến lược và Chính sách KH&CN đã tổ chức buổi tọa đàm khoa học với chủ đề “Nghiên cứu đề xuất cơ chế chính sách Nhà nước mua kết quả nghiên cứu khoa học”

Tại buổi tọa đàm này nhóm nghiên cứu với mục tiêu của mình muốn làm sáng tỏ luận cứ khoa học và thực tiễn của việc nhà nước mua kết quả nghiên cứu KH&CN và đề xuất quy định của Nhà nước về mua kết quả nghiên cứu KH&CN bằng ngân sách nhà nước. Khi có sự tham gia của Nhà nước vào thực hiện cơ chế mua kết quả, thì nó sẽ là động lực để các nhà khoa học yên tâm làm khoa học, đảm bảo chất lượng cũng như kết quả nghiên cứu của mình.
Nhóm nghiên cứu báo cáo nội dung trước Hội nghị.

Theo nhóm nghiên cứu hiện nay có cần đưa thêm các chính sách mua kết quả nghiên cứu đưa ra để bổ sung cho các chính sách hiện có của nhà nước trong  đầu tư cho hoạt động KH&CN và thúc đẩy đổi mới sáng tạo sẽ thông qua việc thu hút khu vực doanh nghiệp tham gia vào giai đoạn trước khi kết quả nghiên cứu được thương mại hóa. Tại đây nhà nước đóng vai trò là “cầu” với vai trò của mình căn cứ vào mục đích sử dụng thì nhà nước sẽ chọn mua loại kết quả gì, sẽ đóng vai trò nào, và các nguyên tắc mua kết quả nghiên cứu, quy trình mua kết quả nghiên cứu cũng được thảo luận tại tọa đàm này. Bởi vì “cầu” của các sản phẩm và dịch vụ khoa học và công nghệ trong các ngành/lĩnh vực là rất khác nhau. Bên cạnh đó “cầu” của thị trường còn phụ thuộc vào thu nhập của người mua, bởi vì sức mua thấp trên thị trường sẽ hạn chế việc chuyển giao kết quả nghiên cứu và phát triển vào sản xuất và kinh doanh.

Các ý kiến về bên bán các sản phẩm và dịch vụ khoa học và công nghệ hay còn gọi là bên “cung” cũng được đưa ra trao đổi, theo nhận định chung tại tọa đàm, hiện nay các kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ ở Việt nam chủ yếu vẫn dựa vào sự hiểu biết của các nhà khoa học chứ chưa thực sự là nhu cầu của sản xuất kinh doanh, ứng dụng vào thực tiễn. Do đó, kết quả nghiên cứu của các đề tài hiện nay khó có thể áp dụng vào sản xuất và kinh doanh.

Các trao đổi tại tọa đàm cũng tập trung vào làm rõ có cần ban hành chính sách riêng cho mua kết quả nghiên cứu không, mua kết quả nghiên cứu để làm gì và ai sẽ là người đứng ra mua. Cũng như xác định rõ từng loại nghiên cứu cụ thể, kết quả nghiên cứu vì đây là một loại hàng hóa đặc biệt, dùng kinh phí nhà nước mua, nên khái niệm “mua” ở đây hoàn toàn khác với các loại hàng hóa thông thường.

Nhanh chóng xây dựng chính sách mua của Nhà nước đối với kết quả nghiên cứu của các tổ chức KH&CN là nhiệm vụ đã được xác định rõ trong các văn kiện của Đảng, Với sản phẩm hàng hóa đặc thù chính sách của Nhà nước cần phải đạt được một số mục tiêu như xác định rõ hình thức mua của Nhà nước, những lĩnh vực Nhà nước mua, những lĩnh vực do thị trường nắm quyền quyết định… để phát triển khoa học và công nghệ phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Thu Trang

Số lượt đọc1547