Thứ tư, 16/12/15

Nắm bắt cơ hội khỉ AEC chính thức hình thành Chuyên “thế cờ” trong trong sân chơi hội nhập.


Tại Diễn đàn “Doanh nghiệp Việt Nam hướng ti Cộng đổng kinh tế ASEAN 2015 (AEC)” ngày 13/11, chuyên gia kinh tế TS. Võ Trí Thành cho rằng, việc hình thành AEC là Cơ hội ln để Việt Nam thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình. Nếu không tận dụng dng cơ hi này thì 5-7 năm nữa, khi Thái Lan, Philippines tham gia TPP, EU đàm phán FTA vi ASEAN... Việt Nam sẽ hoàn toàn mất hội. Đã đến lúc chúng ta phải nghiên cứu chuyển sang cách chơi mi, thế cờ khác vi đối phươg thì mi có thể thắng được trên sân chơi hội nhập.

Phát biểu tại diễn đàn, TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho biết, chỉ còn 2 tuần nữa Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) chính thức hình thành (1/1/2016). Trong số FTAs, sự cắt giảm thuế quan trong AEC là cao nhất hiện nay, cao hơn cả so với TPP và các FTA khác, về tự do hàng hóa và dịch vụ thì sự cam kết cũng cao nhất.

3 hạn chế của doanh nghiệp

TS. Vũ Tiến Lộc cho rằng, cơ hội cho doanh nghiệp (DN) khi AEC hình thành đó là mở ra nhiều thị trường cho DN, tạo khí thế và động lực mới cho DN... Tuy nhiên, AEC cũng mang lại nhiều thách thức cho DN. DN sẽ phải cạnh tranh mạnh hơn, hàng hóa vô cùng lớn tràn vào trong khi trình độ phát triển DN thấp hơn, dịch vụ thấp hơn, và thách thức trong quản lý dòng vốn...

Đồng quan điểm trên, ông Nguyễn Hồng Cường, Vụ trưởng Vụ ASIAN , Bộ ngoại giao cũng nhấn mạnh, các doanh nghiệp cũng sẽ phải cạnh tranh quyết liệt, thậm chí ngay tại thị trường Việt Nam. Một số doanh nghiệp với năng lực cạnh tranh thấp sẽ khó có khả năng tham gia vào chuỗi cung ứng có giá trị cao và lợi nhuận tốt.
TS. Phạm Thị Thu Hằng, Tổng thư ký VCCI chỉ ra 3 điểm hạn chế của DN hiện nay khi hội nhập. Đó là, năng suất lao động của DN Việt Nam còn thấp do khu vực tư nhân khó phát triển. Phần lớn DN tư nhân có quy mô nhỏ, manh mún, mang nặng tính gia đình, tính liên kết lỏng lẻo.

Quy mô nhỏ và không chính thức, cản trở việc tăng năng suất thông qua tính hiệu quả và chuyên môn hóa. Có đến 96% DN khu vực tư nhân đang hoạt động thuộc nhóm nhỏ và siêu nhỏ, chỉ 4% còn lại thuộc DN lớn và vừa. Bên cạnh đó là 4,6 triệu hộ kinh doanh cá thể hoạt động dưới dạng phi chính thức hoặc bán chính thức (không đăng ký thành lập DN nhưng vẫn có mã số thuế).

Thứ hai, là mức độ tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu thấp. Các DN Việt Nam đã khá thành công trong liên kiết xuôi với những thành tựu xuất khẩu ban đầu ấn tượng nhưng lại chưa thành công trong liên kết ngược, thiếu bền vững vì tỷ trọng xuất khẩu (XK) của DN nước ngoài tăng lên so với trước đây. Bên cạnh đó, tác động của đầu tư FDI thấp nên áp lực cạnh tranh trong việc tạo ra chuỗi cung ứng trong nước chưa được thể hiện và DN Việt Nam tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu thấp so với các nước trong khu vực như Thái Lan, Indonesia.

Thứ ba, có vẻ như các DN Việt Nam đang rất lạc quan với triển vọng FTAs mang lại nhưng hầu như chưa nhìn thấy mặt trái của nó. Đa số DN nhìn nhận ASEAN như cơ hội tiếp cận thị trường, gia tăng XK, nhưng đáng tiếc tỷ trọng XK của DN vào thị trường này còn rất thấp so với các thị trường khác. Nguyên nhân chính là DN Việt chưa chủ động trong việc nắm bắt thông tin, dự đoán sự dịch chuyển của các chuỗi giả trị trong khu vực kém.

Tạo giá trị cốt lõi cho sản phẩm

Đưa ra lời khuyên cho DN Việt Nam, TS. Vũ Tiến Lộc cho rằng, AEC là một tiến trình, thời điểm 1/1/2016 là thời điểm tuyên bố hình thành AEC, là khởi đầu để xây dựng AEC. Nên để xây dựng được cộng đồng kinh tế như EU thì còn cần một thời gian dài nữa. Do đó, các DN nên hết sức bình tĩnh. Tuy nhiên, DN cũng cần sự chuẩn bị tích cực hơn để đón đầu cơ hội này.

Đứng trước các cơ hội, thách thức bà Hằng cho rằng, từng DN phải có giải pháp chủ động đổi mới về quản trị, xây dựng một tầm nhìn kinh doanh chiến lược. Đặc biệt, bà Hằng nhấn mạnh tới tính liên kết theo chuỗi giá trị và liên kết trong các hiệp hội DN. Tiếp theo, cần đổi mới tổ chức và cơ chế hoạt động của các hiệp hội DN, hiệp hội ngành hàng của Việt Nam và tham gia vào các hiệp hội DN, hiệp hội ngành hàng trong khu vực.

Dưới góc độ DN, ông Ngô Minh Hải, Phó Tổng giám đốc Tập đoàn TH cho rằng, TH true Milk xem hội nhập là cơ hội, bởi thị trường sẽ được rộng mở và lợi thế cạnh tranh sẽ nghiêng về những ai biết đầu tư bài bản, có tư duy đột phả và hướng tới sự phát triển bền vững. Không phải bây giờ mới bắt đầu mà trong những năm trước đây khi mới tham gia ngành sữa Việt Nam, Tập đoàn TH đã định hướng rất rõ mục tiêu xây dựng một chuân mực về sản phẩm sữa tươi sạch tại thị trường Việt Nam tạo giá trị cốt lõi “sản phẩm vì sức khỏe cộng đồng”, gắn liền thương hiệu TH true Milk trên nền tảng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao và khởi đầu cho cuộc cách mạng của ngành công nghiệp sữa tươi sạch tại Việt Nam.

Tuy nhiên, ông Hải cũng cho rằng, Nhà nước với vai trò là “bà đỡ” cho các DN khi hội nhập bằng việc tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh, hành lang pháp lý thông thoáng và minh bạch, chỉ có minh bạch mới bảo vệ được những DN chân chính và chỉ có những DN chân chính mới vững bước tiến ra biển lớn trên con đường hội nhập quốc tế. ‘Trong khối ASEAN, khi hình thành AEC tôi tin rằng, chúng ta cũng sẽ có chuẩn mực chung cho sản phẩm. Khi thông tin sản phẩm trong từng quốc gia chuẩn mực thì sẽ có thông tin chuẩn mực cho cả khốỉ và giúp DN đủ sức cạnh tranh và phát triển bền vững”, ông Hải khẳng định.
Số lượt đọc810